|
Bu destanın kahramanı Türkler arasında Battal Gâzi adıyla
benimsenmiş bir Arap savaşcısıdır. Asıl destan, VIII. yüzyılda,
Emevî'lerin hırıstıyanlarla yaptıkları savaşlarda büyük
kahramanlıklar göstermiş Abdullah isimli bir kişiyle ilgili olarak
doğmuştur.
Battal arapça kahraman demektir, Battal Gâzi, Arap kahramanına
verilen unvanlardır. Türklerin müslüman olmalarından sonra Battal
Gâzi destan tipi Türkleştirilmiş önceki destan epizotlarıyla
zenginleştirilmiş ve anlatım geleneği içine alınmıştır. XII ve XIII
yüzyıllarda Battal-Nâme adı ile ve nesir biçimi yazıya
geçirilmiştir. Hikâyeci âşıkların repertuarlarında da yer almıştır.
Seyyid Battal adıyla da anılan bu kahraman hem çok bilgili, çok
dindar ve cömertdir. Müslümünlığı yaymak için yaptığı mücadelelerde
insanların yanında büyücü, cadı ve dev gibi olağanüstü güçlerle de
savaşır. " Aşkar Devzâde" isimli atı da kendisi gibi kahramandır.
Arap, Fars ve Türklerin X-XX. yüzyıllar arasında oluşturdukları
ortak islâm kültür dâiresinin ürünlerinden biri olmakla beraber Orta
Asya'da yaşayan Türk guruplar arasına da yayılarak Türk kabul ve
değerleriyle kaynaşmıştır.
|
